ReadyPlanet.com
dot dot
dot
ห้องรับแขก
dot
bulletเล่าสู่กันฟัง
bulletคลีนิกเรื่องสั้น
bulletห้องพักฟื้นเรื่องสั้น
bulletบางบท...บางตอน
bulletวันเว้นวัน จันทร์ พุธ ศุกร์
bulletฟังรายการวิทยุย้อนหลัง
bulletคมคำ คำคม
bulletกระดานสนทนา
bulletสมุดเยี่ยม
bulletข่าวแวดวงวรรณกรรม
dot
ห้องสมุด
dot
bulletนักอ่านพูดถึงประภัสสร
bulletบทสัมภาษณ์ต่างๆ
bulletประภัสสร ใน สื่อ
dot
กล่องความทรงจำ
dot
bulletE-card
dot
Newsletter

dot


facebook.com/psevikul


สงครามกลางเมือง
     

              

          

มีแฟนนานุแฟนคอลัมน์ “วันเว้นวันฯ” อยากให้ผมเล่าถึงเรื่องสงครามกลางเมืองให้ฟังบ้าง โดยเฉพาะสาเหตุและเรื่องราวของสงครามกลางเมืองครั้งสำคัญ ๆ จริง ๆ แล้ว ผมได้เคยเขียนถึงสงครามกลางเมืองผ่านทางคอลัมน์นี้มาบางแล้ว เช่นสงครามกลางเมืองในสเปน เป็นต้น อย่างไรก็ตาม เพื่อเป็นการตามใจผู้อ่าน วันนี้ผมจะขอเล่าถึงสงครามกลางเมืองโดยรวม ๆ ก็แล้วกันครับ

คำว่าสงครามกลางเมือง หรือ civil war ในภาษาอังกฤษ มีผู้ให้คำจำกัดความไว้หลายอย่างด้วยกัน แต่กล่าวโดยสรุปสงครามกลางเมืองก็คือสงครามที่เกิดขึ้นจากความขัดแย้งของคนในชาติ และมีความรุนแรงจนถึงขั้นใช้กำลังเข้าต่อสู้กัน คำว่าชาติตามหลักรัฐศาสตร์ก็ต้องประกอบด้วยดินแดน ประชากร และรัฐบาล ทั้งนี้ ภายในชาติเดียวกันย่อมประกอบด้วยประชากรหลายเชื้อชาติ ต่างศาสนา ต่างสภาวะทางสังคม และต่างแนวคิดทางการเมือง  ซึ่งบางครั้งความแตกต่างดังกล่าวก็อาจนำไปสู่ความขัดแย้งอย่างรุนแรงได้

            สงครามกลางเมืองที่สำคัญ ๆ มีอยู่หลายครั้งด้วยกัน สงครามกลางเมืองที่เกิดจากความขัดแย้งทางผลประโยชน์และอำนาจ มีเช่น สงครามดอกกุหลาบของอังกฤษ เมื่อปี ค.ศ.1455-1485 เป็นสงครามชิงราชบัลลังก์ระหว่างราชวงศ์แลงคาสเตอร์กับราชวงศ์ยอร์ก ซึ่งทั้งสองราชวงศ์ต่างก็ใช้ดอกกุหลาบเป็นสัญลักษณ์  โดยราชวงศ์แลงคาสเตอร์ใช้ดอกกุหลาบสีแดง และราชวงศ์ยอร์กใช้ดอกกุหลาบสีขาว ผลของสงครามจบลงด้วยชัยชนะของราชวงศ์แลงคาสเตอร์

สงครามกลางเมืองในอังกฤษอีกครั้งหนึ่ง เป็นความขัดแย้งระหว่างพระเจ้าแผ่นดินของอังกฤษ คือพระเจ้าชาร์ล กับรัฐสภา ใน ค.ศ.1645 เมื่อพระเจ้าชาร์ลขอให้รัฐสภาออกกฎหมายเพื่อเล่นงานขุนนางบางคน แต่รัฐสภาไม่ยินยอม จึงเกิดการสู้รบระหว่างทั้งสงสองฝ่าย และแคว้นต่าง ๆ ของอังกฤษแบ่งแยกกันเข้าข้างทั้งพระเจ้าชาร์ลและรัฐสภา จนกลายเป็นสงครามใหญ่ลุกลามไปทั่วเกาะอังกฤษ สงครามยืดเยื้อไปถึง ค.ศ.1651ก่อนจะจบลงด้วยชัยชนะของฝ่ายรัฐสภาซึ่งมีโอลิเวอร์ ครอมเวลล์ เป็นผู้นำ เป็นผลให้พระเจ้าชาร์ลหลบหนีไปอยู่ที่ประเทศฝรั่งเศสจนสิ้นพระชนม์

สงครามกลางเมืองครั้งสำคัญที่มีสาหตุจากศาสนา ได้แก่สงครามศาสนาของฝรั่งเศส ในปี ค.ศ.1562-1598 ระหว่างฝ่ายคาธอลิกโดยตระกูลกีส กับฝ่ายโปรแตสแตนท์โดยตระกูลบูร์จ โดยฝ่ายโปรแตสแตนท์เป็นผู้มีชัย ทำให้ชาวฝรั่งเศสที่นับถือศาสนาคริสต์นิกายโปรแตสแตนท์ได้รับเสรีภาพในการนับถือศาสนาโดยเสรี

สงครามกลางเมืองซึ่งก่อให้เกิดความเสียหายอย่างรุนแรง ได้แก่สงครามกลางเมืองสเปน ในปี ค.ศ.1936-1939 เป็นการต่อสู้ทางการเมืองระหว่างคนสองกลุ่มที่มีความคิดเห็นแตกต่างกัน และแต่ละกลุ่มยังได้รับการสนับสนุนจากต่างประเทศด้วย กลุ่มแรกคือกลุ่มนิยมสาธารณรัฐ ซึ่งประกอบด้วยฝ่ายสังคมนิยม ฝ่ายคอมมิวนิสต์ และชนกลุ่มน้อยที่เรียกร้องการปกครองตนเอง กลุ่มนี้ได้รับความสนับสนุนจากโซเวียต และเม๊กซิโก กับกลุ่มชาตินิยม ซึ่งประกอบด้วยกลุ่มรอยัลลิสต์  กลุ่มคาธอลิก กลุ่มฝ่ายขวา และฟาสต์ซิส ซึ่งได้รับความสนับสนุนจากฟาสต์ซิสอิตาลี และนาซีเยอรมัน ทั้งสองฝ่ายทุ่มเทกำลังเข้าสู้รบกันกว่า 1 ล้านคน และมีผู้เสียชีวิตในสงครามกลางเมืองสเปนกว่า 500,000 คน สงครามจบลงด้วยชัยชนะของกลุ่มชาตินิยม ซึ่งมีนายพลฟรานซิสโก  ฟรังโก เป็นผู้นำ

สงครามกลางเมืองซึ่งเป็นที่รู้จักกันดี ได้แก่สงครามกลางเมืองในสหรัฐฯ ซึ่งเกิดขึ้นใน ค.ศ.1861-1865 โดยมีสาเหตุมาจากความขัดแย้งทางสังคมและเศรษฐกิจ คือมลรัฐในภาคใต้ของสหรัฐฯ มีอาชีพหลักในทางเกษตรซึ่งต้องอาศัยแรงงานทาสจากอัฟริกา ขณะที่มลรัฐภาคเหนือประกอบอุตสาหกรรมและพาณิชยกรรมจึงไม่มีความจำเป็นที่ต้องใช้แรงงานทาส ประกอบกับประธานาธิบดีอับราฮัม ลินคอล์น ซึ่งเพิ่งได้รับการเลือกตั้ง ประกาศนโยบายเรื่องการเลิกทาสอย่างชัดเจน ดังนั้นมลรัฐภาคใต้ 11 รัฐ จึงประกาศแยกตัวจากสหรัฐฯ รัฐบาลกลางจึงส่งกำลังเข้าปราบปราม ผลของสงครามทำให้มีผู้เสียชีวิตกว่า 600,000 คน แม้ฝ่ายเหนือจะเป็นผู้ชนะ แต่ก็ต้องสูญเสียประธานาธิบดีลินคอล์นไปในเวลาต่อมา

สงครามกลางเมืองครั้งใหญ่ที่สุดในประวัติศาสตร์ คือสงครามกลางเมืองรัสเซีย ใน ค.ศ.1981-1922 ซึ่งเป็นการต่อสู้ทางสังคมและอุดมการณ์ทางการเมือง ระหว่างพรรคบอลเชวิกที่นิยมมาร์กซิสต์ กับฝ่ายที่นิยมพระเจ้าซาร์ เป็นผลให้มีผู้เสียชีวิตจากสงครามประมาณ 9 ล้านคน

สงครามกลางเมืองในยุคปัจจุบัน ส่วนใหญ่เกิดในทวีปอัฟริกา โดยมีสาเหตุสำคัญจากการช่วงชิงอำนาจ ความขัดแย้งทางเชื้อชาติ และการแย่งชิงทรัพยากร เช่นสงครามกลางเมืองในคองโกสงครามกลางเมืองในซูดาน สงครามกลางเมืองในอูกันดา สงครามกลางเมืองในแองโกลา สงครามกลางเมืองในเซียร์รา ลีโอน สงครามกลางเมืองในโซมาเลีย  และสงครามกลางเมืองในรวันดา เป็นต้น โดยสงครามกลางเมืองในโซมาเลีย เมื่อปี ค.ศ.1991-2004 ซึ่งมีผู้เสียชีวิตถึง 500,000 คน และสงครามกลางเมืองในรวันดา ซึ่งเป็นสงครามล้างเผ่าพันธุ์ระหว่างตุ๊ดซี่กับฮูตู ในปี ค.ศ.1994 มีผู้ถูกสังหารเป็นจำนวนถึง 800,000-1,000,000 คน

            ครับ นั่นคือเรื่องราวของสงครามกลางเมือง ซึ่งผมเชื่อว่าคุณผู้อ่านคงจะคิดเหมือนกันกับผมว่าต้องการให้สงครามกลางเมืองเป็นเรื่องในประวัติศาสตร์ และฝันร้ายของมนุษยชาติ มากกว่าการเป็นเหตุการณ์ที่เกิดขึ้นในปัจจุบัน และความจริงที่โหดร้ายไม่ว่าจะของประเทศใดก็ตาม

 

 

                                                  .....................................

                                                      

                     

ลงพิมพ์ในนสพ.คม ชัด ลึก  วันจันทร์ที่ 3 พฤษภาคม พ.ศ. 2553

 

    ภาพจาก http://www.mediastorehouse.com, http://www.alba-valb.org,

 http://commons.wikimedia.org, http://riverdaughter.wordpress.com

 




วันเว้นวัน จันทร์ พุธ ศุกร์

สมองกลวง
เหยื่อทุนนิยม
นโยบายประชาระทม
สวัสดีปีใหม่ครับ
รัฐบาลจอมปลอม
เรื่องผี ๆ
เรื่องกล้วย ๆ
ผู้ให้ กับผู้รับ
ซอมบี้
โลกแตก?
เรื่องโกง ๆ ฝัน ๆ
หลีไป๋ กับคนเลี้ยงไก่ชน
เปลือย
ตาบอดคลำอาเซียน
คนแบกหนี้
แมวกับหนู
โกงสิ้นชาติ
สถานการณ์ที่ไม่มีสงคราม แต่ก็ไม่มีสันติภาพ
โดดเดี่ยวและเดียวดาย
พม่าตาใส ไทยตามัว
ทุกข์
โอ้ กรุงเทพฯ
จากออสโล ถึงโคโรราโด: ภาพของความรุนแรงในสังคม
เอียน
สยามยามวิกฤต
บิดเบี้ยวบุบเบลอ
ลิตเติ้ล เบิร์ด ออฟ เวียดนาม
8,000 ปี ประชาธิปไตยไทย
ปรองดอง (แบบพม่า)
นักโทษประหาร
กุมารไทย-กุมารทอง
ตายแห้งทั้งแผ่นดิน
เวียดนามเวลานี้
ตำนานทุ่งมะขามหย่อง
แพงหูฉี่
เธออยู่ไหนเมื่อไฟดับ?
นายกรัฐมนตรีที่ถูกลืม
เหล็กวิลาศหรือจะสู้ตะปูควง
ชัยชนะที่ปทุมธานี
นักท่องเที่ยวดี ๆ สร้างได้
สงกรานต์ที่เปลี่ยนไป
งูเหลือมกับ”เจ้าชายน้อย"
ออกแบบนักการเมือง
มะริด ทวาย ตะนาวศรี
อภินิหารข้าวหมกไก่
ฝึกช้าง หัดม้า
ออง ซาน ซูจี และ The Lady
ป๋ากับปูกู้อีจู้
สุขสันต์วันวาเลนไทน์
นิทานน้ำท่วม
ความรู้เรื่องคลอง ฉบับน้ำท่วมกรุงเทพฯ
ขาดกับเกิน
กระทรวงน้ำ (ลาย)
การฆ่าด้วยรอยยิ้มและเสียงหัวเราะ
วัยเกษียณ
จิ้มก้อง
รัฐบาลเงา ๆ
ปัญหายาเสพติด
น้ำท่วม
เกียรติตำรวจ
หัวคน-หัวโขน
โลกที่หมุนผ่าน
120 ปี พระชาตะกาล กรมหมื่นนราธิปพงศ์ประพันธ์
นิทานเรื่องใหม่
กัปตันไทยแลนด์-กัปตันอเมริกา
การประท้วงที่ชิลี
พระเอก กับผู้ร้าย
เสร็จนาฆ่าโคถึก
เพลงปลุกใจ
ผู้นำ กับนายกรัฐมนตรี
ดัชนีความสุขของคนไทย
โลกในดวงตาที่แตกต่าง
สิบปัญหาสำหรับรัฐบาลใหม่
อาถรรพ์หมายเลข 4
อภิมหาประชานิยม
วิเคราะห์เจาะป้าย
กระแส สื่อ และโพลล์
สิงห์สาราสัตว์
ชะตากรรมของปลา-ชะตากรรมของคนไทย
65 ปี แห่งการเสด็จสำเพ็ง
คอรัปชั่น
ไทยเวฟ-จีนเวฟ
นักการเมืองกับรัฐบุรุษ
เวียนว่ายตายเกิด
มาออกแบบสังคมไทยกันเถอะครับ
รถเมล์ไทยสายการเมือง
โหวตเถอะครับ
พ่อดี สอนลูกดี
ให้นกน้อยกัมพูชากางปีกได้สองข้าง
อวสาน บินลาเดน ?
กรรมของกู
ปัญหา ไทย-กัมพูชา
อำนาจ (วรรณกรรม) ของ ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช
6 วิกฤติของโลก
ก่อนถึงวันเลือกตั้ง
1 ใน 100 ของ 100 ปี ม.ร.ว.คึกฤทธิ์ ปราโมช
คน(ไทย)กับสื่อ(ไทย)
ไปอิหร่าน
มนุษย์มือถือ
เพราะอากาศเปลี่ยนแปลงบ่อย
พระไพศาล วิสาโล นักเขียนรางวัลอมตะ
อำนาจ...
บาดแผลในใจไทย-บาดแผลในใจกัมพูชา article
ไปดูหนังจีน
เผาบ้านไล่หนู
I Gotta Go
วัทนธัม
วิธีกินข้าวผัด
มิติความสัมพันธ์
จิ๋วเรนเจอร์
ความเชื่อส่วนบุคคลของผม
หมดยุคทักษิณ-สิ้นอนาคตเพื่อไทย?
ชูชก
ทีฆายุโกโหตุ มหาคีตราชัน
ความกังวลของสิงคโปร์
โรคประจำตัว
ไพ่ไทย-ไพ่เขมร
กินตามแม่
วาระแห่งการอ่าน
เขาพระวิหารวันนี้และปีหน้า
100 ปี ป่อเต๊กตึ๊ง
จินตนาการ ความฝัน และจิตใต้สำนึก
พระองค์เจ้าดิลกนพรัฐ
เดอะ คาราเต้ คิด
ฟุตบอลโลกลาติน
หลักของชาติ
ดวงใจในดวงตา
สิงคโปร์กับไทย
แก้วใบใหม่
Seems Ungrateful
ลืม กับ จำ
รื้อสร้าง
นิราศทะเลเพลิง article
ดั่งคนอกตัญญู article
ตีงูให้หลังหัก
สิ้นสูญและก่อเกิด
ความหวัง และ “ลูกผู้ชาย...ตายเพื่อชาติ”
ห้าห่วง
เพลงสองเพลง
ศึกยังไม่สงบ แต่ก็ขอนับศพทหาร
ทำไมเราถึงรักในหลวง
พระเจ้าองค์เดียวกัน
มืดแปดด้าน
คาถาตรีติ
มิจฉาทิฐิ
อำนาจที่หายไป
คดีฆาตกรรม 3,000 ปี
วันนี้เมื่อปีโน้น
ธรรมะข้างกองเพลิง
จีที 200
เกมส์สุดท้าย ?
ของขวัญวันเด็ก
การเลือกที่จะตาย: สิทธิใหม่ของคนไทย
เหยื่อปลายเบ็ด
โคคาธิปไตย
วันรัฐธรรมนูญ
ทรงพระเจริญ
ฮูโก้ ชาเวซ: พระเอกคนสุดท้ายหรือผู้ร้ายหมายเลขหนึ่ง
คอรัปชั่น article
รักชาติ article
เวเนซูเอลา กับ โคลัมเบีย article
กำแพงที่มองไม่เห็น article
เรื่องไม่กล้วย ที่สาธารณรัฐกล้วย article
ความ(ไม่)สัมพันธ์ไทย-กัมพูชา article
เหลียวมองหลัง (จบ) article
เหลียวมองหลัง 2 article
เหลียวมองหลัง 1 article
39 ปี แห่งการจากไป ของ มิตร ชัยบัญชา article
จากจัสมิน ถึงแจ๊ซเมน article
วัฒนธรรมแทงโก้ article
โมเช่ ดายัน article
เก็บมาฝากจากเว็บบอร์ด
กระแสเกาหลี article
เอา ไมเคิล แจ๊กสัน คืนมา article
อิหร่าน article
ยุงร้ายกว่าเสือ?
วงจรอุบาทว์ article
เทียน อัน เหมิน article
ศรีทนได้ article
ประวัติศาสตร์จะต้องเปลี่ยน article
ละคร-การเมือง article
คำถามที่รอคอยคำตอบ article
พระสยามเทวาธิราช article
คราบเลือดในหัวใจดวงน้อย article
แดงดับ? article
สงครามกลางเมืองในสเปน article
8406 รหัสเวียดนาม article
การทูตปิงปอง article
นิคารากัว (จบ) article
นิคารากัว article
ที่ปรึกษาทางเศรษฐกิจ article
คลินตันเยือนเอเชีย article
เขมรแดง article
ก่อนวันวาเลนไทน์ article
รำลึกถึงมหาตมะคานธี (จบ) article
รำลึกถึงมหาตมะคานธี article
007 กับโบลิเวีย article
ศัพท์พระองค์วรรณ article
นักเขียนอมตะ article
คนสามแซ่ article
คนรุ่นที่ถูกลักพา article
50 ปี ปฏิวัติคิวบา article
ขอเขียนถึงคุณทักษิณฯ article
คำขวัญของผู้ใหญ่ในวันเด็ก article
นิทานเวตาล article
วันของพ่อ article
ฟรานซิสโก ปีซาร์โร article
เซบาสเตียน ปีเญร่า article
ฟรีดา คาห์โล ผู้ส่งสารแห่งความเจ็บปวด article
สุริยุปราคา ถึง ราหูอมจันทร์ article
อดอล์ฟ ฮิตเลอร์ article
อินกริด เบตานคอร์ต article
โคลัมเบีย article
Guess Who´s Coming to Dinner article
บาดแผลสงคราม article
กำแพงสามชั้น...ของงานแปล article
รักคือ... article
ชิลี-เปรู article
สงครามไม่มีวันจบ
ว่าด้วยเรื่องผัดไทย article
องค์การกลุ่มประเทศค้าข้าว article
อีกแง่มุมของมิ่งขวัญ article
14,000 อย่างที่ทำให้มีความสุข article



Copyright © 2010 All Rights Reserved.
www.psevikul.com นิตยสารสกุลไทย นิตยสารขวัญเรือน  amarinpocketbook นานมีบุ๊คส์ ร้านหนังสือซีเอ็ด ศูนหนังสือจุฬา ร้านนายอินทร์ ประพันธ์สาสน์ เวบคุณวิกรม กรมดิษฐ์  Masharee Blog วรรณวรรธน์คาเฟ่ เวบของคุณ คีตาญชลี เวบกระบี่ทูเด เวบกลอนธรรมะ